Borçlar ve sözleşmeler

Sözleşmeden dönme

Rescission of contract

Sözleşmeden dönme, kurulmuş bir sözleşmenin tek taraflı beyanla geçmişe etkili olarak ortadan kaldırılması ve tarafların aldıkları edimleri karşılıklı olarak geri vermekle yükümlü olmasıdır.

Tüm terimler

Dönme hakkı kanundan veya sözleşmeden doğabilir. Borçlu temerrüde düştüğünde alacaklı, uygun bir süre vererek ifayı isteyebilir; bu süre sonuçsuz kalırsa ifadan vazgeçip sözleşmeden dönebilir. Borçlunun içinde bulunduğu durumdan süre verilmesinin etkisiz kalacağı anlaşılıyorsa ya da belirli bir vadede ifa kararlaştırılmışsa süre verilmesine gerek yoktur. Dönme hâlinde taraflar ifa ettikleri edimleri geri isteyebilir; dönen taraf ayrıca sözleşmenin hükümsüz kalmasından doğan olumsuz zararının giderilmesini talep edebilir. Ayıplı mal satışında dönme, satılanın geri verilmesi ve bedelin faiziyle iadesi sonucunu doğurur.

Dönme ile Fesih Farkı

Dönme geçmişe etkilidir ve sözleşmeyi baştan itibaren ortadan kaldırır. Kira, hizmet ve acentelik gibi sürekli edimli sözleşmelerde ise kural olarak fesih uygulanır; fesih ileriye etkilidir ve geçmişteki edimleri geri verme yükümlülüğü doğurmaz.

Kanun dayanağı

  • TBK m.125, TBK m.126, TBK m.227

Sözlükteki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye yerine geçmez. Terimlerin somut olaydaki anlamı ve sonucu dosyanın ayrıntılarına göre değişir.