Taşımacılık, gümrük ve dış ticaret

Müşterek avarya

General average

Müşterek avarya, gemi ve yükü birlikte tehdit eden bir tehlikeden kurtulmak amacıyla bilerek yapılan olağanüstü fedakârlık ve masrafların kurtarılan değerler arasında paylaştırılmasıdır.

Tüm terimler

Müşterek avaryanın kabulü için ortak ve gerçek bir tehlikenin bulunması, fedakârlığın bilinçli ve makul olması ve bu fedakârlıkla yararlı bir sonuç elde edilmiş olması gerekir. Tipik örnekleri yükün denize atılması, yangını söndürmek amacıyla yükün ıslatılması ve sığınma limanına girme masraflarıdır. Paylaştırma, dispeç adı verilen hesap raporuyla yapılır. Uygulamada taşıma sözleşmeleri ve konşimentolar York-Anvers Kurallarına atıf yapar. Yük ilgilileri, paylarını güvence altına almak üzere avarya garantisi ve depozito vermek durumunda kalır.

Dispeç ve teminat

Yük, müşterek avarya payı ödenmeden veya teminat verilmeden teslim alınamaz. Sigortalı yükler bakımından teminat genellikle sigortacının verdiği avarya garanti mektubuyla sağlanır.

Kanun dayanağı

  • 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (Deniz Kazaları, müşterek avaryaya ilişkin hükümler), York-Anvers Kuralları

Sözlükteki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye yerine geçmez. Terimlerin somut olaydaki anlamı ve sonucu dosyanın ayrıntılarına göre değişir.